Môi trường nhiều bụi, hơi nước và độ ẩm cao có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của đầu báo cháy, đặc biệt là đầu báo khói. Nếu lựa chọn sai loại đầu báo hoặc lắp đặt tại vị trí không phù hợp, hệ thống có thể xảy ra tình trạng báo cháy giả, báo lỗi, giảm độ nhạy hoặc phải vệ sinh thường xuyên.
Đây là vấn đề khá phổ biến tại nhà xưởng, kho hàng, phòng máy, tầng hầm, khu vực sản xuất, nhà bếp và những nơi thường xuyên phát sinh bụi hoặc hơi nước.
Tuy nhiên, không phải cứ môi trường có bụi hoặc hơi nước là không thể lắp đầu báo cháy. Điều quan trọng là phải khảo sát môi trường thực tế, xác định nguy cơ cháy và lựa chọn loại đầu báo phù hợp.
Vậy bụi và hơi nước ảnh hưởng đến đầu báo cháy như thế nào? Môi trường nhiều bụi có nên sử dụng đầu báo khói không? Khi nào nên dùng đầu báo nhiệt hoặc đầu báo Beam?
1. BỤI VÀ HƠI NƯỚC CÓ LÀM ĐẦU BÁO CHÁY BÁO GIẢ KHÔNG?
Có thể.
Đây là nguyên nhân mà kỹ thuật viên thường gặp trong quá trình vận hành và bảo trì hệ thống báo cháy.
Đối với đầu báo khói quang, thiết bị phát hiện các hạt khói trong không khí thông qua bộ phận cảm biến bên trong. Khi khói đi vào khu vực cảm biến, đầu báo nhận biết sự thay đổi và gửi tín hiệu về tủ trung tâm báo cháy. Vấn đề là trong môi trường thực tế, không chỉ có khói mới chứa các hạt lơ lửng.
Không khí có thể chứa:
- Bụi công trình.
- Bụi gỗ.
- Bụi giấy.
- Bụi vải.
- Bụi xi măng.
- Bụi nguyên liệu sản xuất.
- Hơi nước.
- Sương.
- Các hạt nhỏ phát sinh trong quá trình sản xuất.
Một số loại hạt này có thể đi vào buồng cảm biến và tạo ra tín hiệu tương tự như khi có khói. Kết quả là đầu báo có thể phát tín hiệu báo cháy mặc dù thực tế không xảy ra cháy.
Đó chính là lý do một số công trình xuất hiện tình trạng: Ban ngày nhà máy hoạt động bình thường, nhưng đầu báo liên tục báo cháy. Khi kiểm tra thực tế, nguyên nhân lại không nằm ở tủ báo cháy mà do bụi, hơi nước hoặc điều kiện môi trường tại vị trí lắp đầu báo.
2. BỤI ẢNH HƯỞNG ĐẾN ĐẦU BÁO CHÁY NHƯ THẾ NÀO?
Bụi là một trong những yếu tố cần đặc biệt lưu ý khi thiết kế hệ thống báo cháy cho nhà xưởng. Nguồn bụi có thể đến từ rất nhiều hoạt động:
- Cắt và gia công gỗ.
- Sản xuất giấy.
- Dệt may.
- Gia công kim loại.
- Sản xuất vật liệu xây dựng.
- Chế biến thực phẩm.
- Đóng gói sản phẩm.
- Vận chuyển nguyên vật liệu.
- Thi công xây dựng.
Nếu lượng bụi trong không khí thấp và chỉ xuất hiện trong thời gian ngắn, ảnh hưởng có thể không đáng kể. Nhưng nếu khu vực liên tục có bụi, các hạt bụi có thể đi vào bên trong đầu báo và tích tụ theo thời gian.
Khi đó có thể xảy ra hai vấn đề.
- Thứ nhất: Đầu báo báo cháy không mong muốn. Các hạt bụi trong không khí có thể làm cảm biến nhận diện nhầm tín hiệu.
- Thứ hai: Đầu báo bị bám bẩn. Bụi tích tụ lâu ngày có thể làm thay đổi đặc tính hoạt động của cảm biến và khiến đầu báo cần được kiểm tra, vệ sinh thường xuyên hơn.
Đây là lý do tại các công trình nhiều bụi, không thể chỉ lắp đầu báo rồi bỏ đó. Việc bảo trì, vệ sinh và kiểm tra hoạt động của đầu báo phải được đưa vào kế hoạch vận hành của công trình.
3. HƠI NƯỚC CÓ ẢNH HƯỞNG ĐẾN ĐẦU BÁO KHÓI KHÔNG?
Có.
Hơi nước là một trong những nguyên nhân dễ gây báo động không mong muốn đối với đầu báo khói. Những khu vực thường gặp vấn đề này gồm:
- Nhà bếp.
- Phòng tắm.
- Khu vực giặt sấy.
- Phòng có máy tạo hơi.
- Khu vực rửa thiết bị.
- Nhà máy chế biến thực phẩm.
- Khu vực có hơi nóng trong quá trình sản xuất.
- Những vị trí thường xuyên có hiện tượng ngưng tụ hơi nước.
Hơi nước không phải khói cháy. Tuy nhiên, khi hơi nước hoặc các giọt nước nhỏ xuất hiện với mật độ cao trong không khí, chúng có thể ảnh hưởng đến hoạt động của một số loại đầu báo khói. Đặc biệt, nếu đầu báo được đặt quá gần nguồn hơi nước, khả năng báo động không mong muốn sẽ tăng lên.
Ví dụ, nếu ngay bên cạnh đầu báo có một thiết bị thường xuyên xả hơi, mỗi khi thiết bị hoạt động, hơi nước có thể đi trực tiếp vào đầu báo. Trong trường hợp này, thay vì thay đầu báo liên tục, việc đầu tiên cần làm là xem lại vị trí lắp đặt.
4. MÔI TRƯỜNG NHIỀU BỤI CÓ NÊN DÙNG ĐẦU BÁO KHÓI KHÔNG?
Không nên trả lời đơn giản là “có” hoặc “không”.
Cần xem xét mức độ bụi và đặc điểm nguy cơ cháy của khu vực. Đầu báo khói có ưu điểm là phát hiện nhanh nhiều dạng đám cháy tạo ra khói, đặc biệt là những đám cháy âm ỉ. Tuy nhiên, nếu môi trường liên tục có nhiều bụi thì đầu báo khói có thể gặp nhiều bất lợi.
Ví dụ:
- Nhà kho sạch, ít bụi: Đầu báo khói có thể là lựa chọn phù hợp nếu đặc điểm vật liệu và nguy cơ cháy đáp ứng yêu cầu thiết kế.
- Xưởng sản xuất có bụi nhẹ: Có thể sử dụng đầu báo khói nếu lựa chọn đúng loại và bố trí vị trí phù hợp.
- Xưởng có lượng bụi lớn và liên tục: Cần xem xét các giải pháp khác như đầu báo nhiệt, đầu báo đa cảm biến, đầu báo Beam hoặc các phương án phát hiện cháy phù hợp với môi trường đặc thù.
- Điểm quan trọng là: Không chọn đầu báo chỉ vì loại đó đang được sử dụng phổ biến ở các công trình khác.
Một loại đầu báo hoạt động rất tốt trong văn phòng chưa chắc phù hợp với nhà xưởng sản xuất.
5. KHI NÀO NÊN SỬ DỤNG ĐẦU BÁO NHIỆT?
Trong những khu vực có nhiều bụi, hơi nước hoặc các hạt lơ lửng khiến đầu báo khói dễ bị ảnh hưởng, đầu báo nhiệt có thể là một phương án cần xem xét.
Đầu báo nhiệt hoạt động dựa trên sự thay đổi nhiệt độ tại khu vực lắp đặt, tùy theo nguyên lý của từng loại. Ưu điểm lớn là thiết bị không phụ thuộc vào việc phát hiện các hạt khói trong không khí.
Do đó, trong một số môi trường có:
- Bụi.
- Hơi nước.
- Khói phát sinh trong quá trình sản xuất nhưng không phải do cháy.
- Các hạt lơ lửng thường xuyên.
Đầu báo nhiệt có thể giúp giảm nguy cơ báo động không mong muốn so với việc sử dụng đầu báo khói không phù hợp. Tuy nhiên, đầu báo nhiệt cũng có hạn chế.
Nếu đám cháy phát triển chậm và nhiệt độ tăng lên từ từ, đầu báo nhiệt có thể phát hiện chậm hơn đầu báo khói.Vì vậy, không nên hiểu rằng cứ nhiều bụi thì thay toàn bộ bằng đầu báo nhiệt.
Phải xem xét đồng thời:
Môi trường - vật liệu có khả năng cháy - đặc điểm đám cháy - yêu cầu phát hiện sớm - lựa chọn đầu báo.
6. ĐẦU BÁO BEAM CÓ PHÙ HỢP VỚI NHÀ XƯỞNG NHIỀU BỤI KHÔNG?
Đầu báo Beam có thể là một giải pháp phù hợp trong một số nhà xưởng, kho hàng và không gian lớn, nhưng phải khảo sát thực tế trước khi lựa chọn.
Đầu báo Beam hoạt động bằng cách phát hiện sự suy giảm của tia sáng khi khói đi qua khu vực bảo vệ.
Điểm thuận lợi của giải pháp này là có thể bảo vệ những không gian lớn, đặc biệt là:
- Nhà kho cao tầng.
- Nhà xưởng có trần cao.
- Nhà thi đấu.
- Nhà ga.
- Không gian rộng khó bố trí nhiều đầu báo điểm.
- Những khu vực có chiều cao lớn.
Tuy nhiên, môi trường nhiều bụi cũng cần được xem xét kỹ. Nếu bụi trong không khí quá nhiều hoặc thường xuyên che chắn đường truyền của tia sáng, đầu báo Beam có thể phát sinh tín hiệu cảnh báo hoặc yêu cầu điều chỉnh, vệ sinh và kiểm tra thường xuyên hơn.
Do đó, không phải cứ nhà xưởng nhiều bụi là mặc định dùng đầu báo Beam.
Kỹ thuật viên cần khảo sát:
- Mức độ bụi.
- Tần suất phát sinh bụi.
- Chiều cao công trình.
- Khoảng cách giữa các kết cấu.
- Khả năng tiếp cận thiết bị.
- Điều kiện ánh sáng.
- Đường truyền của tia sáng.
- Đặc điểm nguy cơ cháy.
>> BEAM DETECTOR HOẠT ĐỘNG NHƯ THẾ NÀO? KHI NÀO NÊN DÙNG ĐẦU BÁO KHÓI BEAM?
7. ĐẦU BÁO ĐA CẢM BIẾN CÓ PHẢI GIẢI PHÁP TỐT HƠN KHÔNG?
Trong một số công trình, đầu báo đa cảm biến có thể là phương án đáng cân nhắc. Loại đầu báo này kết hợp nhiều phương pháp phát hiện trong cùng một thiết bị, chẳng hạn như:
- Phát hiện khói.
- Phát hiện nhiệt.
- Phát hiện khí sinh ra trong quá trình cháy.
Nhờ kết hợp nhiều yếu tố, thiết bị có thể đánh giá tình trạng cháy dựa trên nhiều tín hiệu thay vì chỉ dựa vào một yếu tố duy nhất. Điều này có thể giúp giảm một số trường hợp báo động không mong muốn trong những môi trường đặc thù.
Tuy nhiên, cũng giống như các loại đầu báo khác, đầu báo đa cảm biến không phải giải pháp dùng được cho mọi môi trường. Việc lựa chọn vẫn phải dựa trên thông số kỹ thuật của từng sản phẩm và điều kiện thực tế tại công trình.
8. KHÔNG CHỈ CHỌN ĐÚNG ĐẦU BÁO, PHẢI LẮP ĐÚNG VỊ TRÍ
Đây là kinh nghiệm mà kỹ thuật viên gặp rất nhiều khi kiểm tra các hệ thống báo cháy đã đưa vào sử dụng.
Có trường hợp đầu báo hoàn toàn không bị lỗi nhưng vẫn liên tục báo cháy.Sau khi kiểm tra mới phát hiện:Đầu báo được đặt ngay hướng hơi nước đi qua.
Hoặc:
Đầu báo được đặt ngay phía trên khu vực phát sinh bụi. Trong những trường hợp này, thay đầu báo mới chưa chắc giải quyết được vấn đề. Điều cần làm là xem lại vị trí lắp đặt.
Khi khảo sát vị trí đầu báo, nên xác định:
- Nguồn phát sinh bụi nằm ở đâu?
- Hơi nước phát sinh ở đâu?
- Luồng không khí di chuyển theo hướng nào?
- Có quạt hút hoặc cửa thông gió gần đó không?
- Nhiệt độ khu vực có cao không?
- Trần cao hay thấp?
- Có dễ tiếp cận để bảo trì không?
- Khi cháy xảy ra, khói và nhiệt có xu hướng di chuyển như thế nào?
Đây là những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả của hệ thống.
9. VỆ SINH ĐẦU BÁO CHÁY TRONG MÔI TRƯỜNG NHIỀU BỤI CÓ QUAN TRỌNG KHÔNG?
Rất quan trọng.
Đối với khu vực sạch như văn phòng, đầu báo có thể ít bị bụi bám hơn. Nhưng tại nhà xưởng hoặc khu vực sản xuất, bụi có thể tích tụ nhanh.
Nếu không kiểm tra và vệ sinh định kỳ, bụi có thể:
- Bám vào đầu báo.
- Làm ảnh hưởng đến cảm biến.
- Tăng nguy cơ báo động không mong muốn.
- Làm giảm độ ổn định của thiết bị.
- Khiến kỹ thuật viên phải xử lý sự cố nhiều lần.
Vì vậy, sau khi lắp đặt hệ thống báo cháy, công việc chưa kết thúc.
Cần xây dựng quy trình:
Kiểm tra - Vệ sinh - Kiểm tra tín hiệu - Kiểm tra tủ trung tâm - Ghi nhận kết quả - Bảo trì định kỳ.
Đặc biệt với những công trình có nhiều bụi, nên chú ý đến tình trạng thực tế của đầu báo thay vì chỉ bảo trì theo một lịch cố định mà không đánh giá môi trường.
Chọn đúng đầu báo ngay từ đầu không chỉ giúp hệ thống phát hiện cháy hiệu quả hơn mà còn hạn chế đáng kể tình trạng báo cháy giả trong quá trình sử dụng.
Sông Xanh hiện cung cấp các dòng đầu báo khói, đầu báo nhiệt và thiết bị báo cháy Horing, Hochiki, YunYang với nhiều lựa chọn cho hệ thống báo cháy dân dụng, thương mại, nhà xưởng và kho hàng.
Khách hàng đang cần lựa chọn đầu báo cháy cho môi trường nhiều bụi, hơi nước hoặc khu vực sản xuất có thể liên hệ Sông Xanh để được tư vấn:
CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI XUẤT NHẬP KHẨU SÔNG XANH
Chuyên cung cấp: Van cấp nước ShinYi, Máy bơm Windy, Vật tư PCCC, bình chữa cháy, đầu phun, lăng vòi phun và các thiết bị phục vụ công trình.
- Hotline: 0988 814 153 - 0971 037 040
- Email: info@songxanhvietnam.com
- Địa chỉ: 15 đường 179, Phường Tăng Nhơn Phú, TP. Hồ Chí Minh
