Cách Chọn Van Cho Công Trình Nhà Xưởng

1. TUYẾN ỐNG CẤP NƯỚC CHÍNH: ƯU TIÊN KHẢ NĂNG ĐÓNG MỞ VÀ CÔ LẬP HỆ THỐNG

Tuyến ống chính là vị trí cần được tính toán kỹ ngay từ giai đoạn thiết kế.

Ví dụ, một nhà xưởng có diện tích lớn có thể được chia thành nhiều khu vực như:

Khu sản xuất
Khu văn phòng
Khu vệ sinh
Khu nhà ăn
Khu kỹ thuật
Khu vực dự phòng mở rộng

Nếu toàn bộ các khu vực sử dụng chung một tuyến cấp nước mà không có các van cô lập hợp lý, chỉ một sự cố rò rỉ tại một nhánh nhỏ cũng có thể buộc phải ngắt nước trên diện rộng.

Vì vậy, trên tuyến ống chính và tại các điểm chia nhánh lớn, cần bố trí van có chức năng cô lập từng khu vực. Trong những vị trí này, van cổng hoặc van bướm thường được sử dụng tùy theo kích thước đường ống, điều kiện vận hành và yêu cầu thiết kế.

Ví dụ thực tế

Một tuyến ống DN150 dẫn nước từ bể chứa đến nhà xưởng, sau đó chia thành ba nhánh:

Nhánh DN100 cấp cho khu sản xuất
Nhánh DN80 cấp cho khu văn phòng
Nhánh DN80 cấp cho khu phụ trợ

Thay vì chỉ bố trí một van tại đầu tuyến DN150, nên xem xét bố trí thêm van tại đầu mỗi nhánh. Khi khu văn phòng cần sửa chữa đường ống, chỉ cần đóng van tại nhánh DN80 tương ứng. Các khu vực còn lại vẫn có thể tiếp tục sử dụng nước. Đây là một nguyên tắc quan trọng: van không chỉ có nhiệm vụ đóng mở dòng chảy mà còn phải hỗ trợ việc phân vùng hệ thống khi xảy ra sự cố hoặc cần bảo trì.

2. ĐẦU RA MÁY BƠM: KHÔNG THỂ THIẾU GIẢI PHÁP NGĂN DÒNG CHẢY NGƯỢC

Khu vực máy bơm là một trong những vị trí cần lựa chọn van đúng chức năng.

Khi máy bơm dừng hoạt động, áp lực từ hệ thống phía sau có thể tạo ra dòng chảy ngược về phía máy bơm. Nếu không có giải pháp phù hợp, tình trạng này có thể ảnh hưởng đến thiết bị và gây va đập trên đường ống.

Tại vị trí này, van một chiều thường được sử dụng để ngăn dòng chảy quay ngược.

Một cách bố trí thường gặp ở đường ống đầu đẩy có thể là:

Máy bơm - Khớp nối - Van một chiều - Van đóng mở - Tuyến ống chính

Van một chiều đảm nhiệm nhiệm vụ ngăn dòng chảy ngược. Van đóng mở phía sau giúp cô lập máy bơm khi cần kiểm tra hoặc thay thế thiết bị.

>> VAN MỘT CHIỀU KÊU LỚN KHI MÁY BƠM DỪNG: NGUYÊN NHÂN CÓ THỂ DO ĐÂU?

Ví dụ

Giả sử một nhà xưởng có hai máy bơm cấp nước hoạt động luân phiên. Khi cần bảo trì một máy bơm, nếu hệ thống không có van cô lập riêng cho từng bơm, việc bảo trì có thể ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống. Ngược lại, nếu mỗi máy bơm có van một chiều và van cô lập phù hợp, có thể tách riêng máy bơm cần bảo trì trong khi máy còn lại tiếp tục vận hành. Khi lựa chọn van tại khu vực này, ngoài chủng loại, cần kiểm tra thêm hướng lắp đặt, không gian tháo lắp và khả năng tiếp cận khi bảo trì.

3. TRƯỚC VÀ SAU CÁC THIẾT BỊ QUAN TRỌNG: CẦN BỐ TRÍ VAN CÔ LẬP ĐỂ THUẬN TIỆN BẢO TRÌ

Đây là vị trí thường bị bỏ qua khi chỉ tập trung vào việc làm cho hệ thống hoạt động. Trong nhà xưởng, nhiều thiết bị trên đường ống cần được kiểm tra hoặc thay thế định kỳ, chẳng hạn như:

Máy bơm
Thiết bị xử lý nước
Đồng hồ đo
Bộ lọc
Thiết bị điều khiển
Một số thiết bị kỹ thuật chuyên dụng

Nếu không có van cô lập, khi cần tháo một thiết bị có thể phải xả nước hoặc dừng một đoạn hệ thống lớn.

Ví dụ

Một đồng hồ đo lưu lượng được lắp trực tiếp trên tuyến ống DN100 nhưng không có van ở hai đầu.Khi đồng hồ gặp sự cố, việc tháo thiết bị có thể yêu cầu dừng toàn bộ tuyến ống. Trong trường hợp cần bảo trì thường xuyên, nên tính toán vị trí van cô lập ở hai phía thiết bị để có thể tách thiết bị ra khỏi hệ thống khi cần. Đây cũng là lý do tại sao việc chọn van cần đi cùng với việc xem xét khả năng bảo trì, thay vì chỉ đảm bảo hệ thống hoạt động ở thời điểm nghiệm thu.

4. NHỮNG VỊ TRÍ CÓ NGUY CƠ CẶN: CÂN NHẮC SỬ DỤNG VAN LỌC Y

Không phải vị trí nào cũng cần lắp van y lọc. Tuy nhiên, tại những khu vực có nguy cơ xuất hiện cặn hoặc tạp chất, việc bố trí thiết bị lọc phù hợp có thể giúp bảo vệ các thiết bị phía sau.

Một vị trí thường được xem xét là trước:

Đồng hồ nước
Thiết bị điều khiển
Một số loại van có cơ cấu bên trong
Thiết bị yêu cầu nguồn nước tương đối sạch

Ví dụ: Đường ống chính - Van y lọc - Đồng hồ hoặc thiết bị

Tuy nhiên, khi bố trí van y lọc cần tính đến không gian vệ sinh.Nếu lắp van lọc sát tường hoặc sát một thiết bị khác, việc tháo lưới lọc để vệ sinh có thể trở nên khó khăn. Trong thực tế, nhiều hệ thống có đầy đủ thiết bị nhưng lại không thuận tiện cho công tác bảo trì vì không tính trước khoảng trống thao tác.

5. TẠI CÁC ĐIỂM CHIA NHÁNH: CHỌN VAN ĐỂ CÓ THỂ KIỂM SOÁT TỪNG KHU VỰC

Đối với nhà xưởng có diện tích lớn, hệ thống thường được chia thành nhiều tuyến nhánh. Việc bố trí van tại đầu các nhánh giúp kiểm soát từng khu vực độc lập.

Ví dụ: một tuyến cấp nước DN200 chạy dọc theo chiều dài nhà xưởng và chia thành các nhánh DN100 cho từng khu vực. Tại mỗi nhánh DN100, có thể bố trí van đóng mở để cô lập khu vực tương ứng. Khi xảy ra sự cố tại một khu vực, bộ phận kỹ thuật chỉ cần xác định đúng nhánh và khóa van tương ứng thay vì dừng toàn bộ tuyến DN200.

Cách bố trí này đặc biệt hữu ích đối với các nhà xưởng có:

Diện tích lớn
Nhiều khu vực sử dụng nước độc lập
Nhu cầu bảo trì thường xuyên
Kế hoạch mở rộng trong tương lai

6. VỚI ĐƯỜNG ỐNG KÍCH THƯỚC LỚN, CẦN XEM XÉT PHƯƠNG THỨC VẬN HÀNH

Một vấn đề thường gặp là lựa chọn đúng loại van nhưng không phù hợp về cách vận hành. Với các van kích thước nhỏ, tay gạt hoặc tay quay thông thường có thể đáp ứng tốt.

Tuy nhiên, khi kích thước đường ống lớn hơn, cần xem xét:

Lực cần thiết để đóng mở
Tần suất vận hành
Vị trí lắp đặt
Khả năng tiếp cận
Thời gian cần thiết để đóng van khi xảy ra sự cố

Tùy vào từng vị trí, van có thể được trang bị:

Tay quay
Hộp số
Bộ điều khiển điện
Bộ điều khiển khí nén

Ví dụ

Một van bướm DN200 được lắp trên tuyến ống chạy sát trần nhà xưởng. Nếu van được bố trí ở độ cao lớn nhưng không có sàn thao tác hoặc giải pháp điều khiển phù hợp, việc đóng van khi xảy ra sự cố sẽ mất nhiều thời gian. Do đó, khi chọn phương thức vận hành, cần xem xét cả vị trí lắp đặt chứ không chỉ kích thước van.

7. CHỌN VAN PHẢI TÍNH ĐẾN ÁP SUẤT, MÔI CHẤT VÀ ĐIỀU KIỆN VẬN HÀNH

Sau khi xác định vị trí và chức năng của van, bước tiếp theo là kiểm tra thông số kỹ thuật. Một số thông tin cần xác định bao gồm:

Môi chất

Van được sử dụng cho:

Nước sạch
Nước làm mát
Nước thải
Nước có chứa cặn
Khí hoặc môi chất khác

Môi chất sẽ ảnh hưởng đến vật liệu thân van, đĩa van, gioăng và các bộ phận làm kín.

Áp suất làm việc

Cần xác định áp suất vận hành và cấp áp suất phù hợp như PN10, PN16 hoặc các cấp khác theo thiết kế. Không nên lựa chọn chỉ dựa vào áp suất vận hành thông thường mà bỏ qua khả năng thay đổi áp suất trong quá trình máy bơm khởi động, dừng hoặc hệ thống thay đổi chế độ.

Nhiệt độ

Nếu hệ thống có nước nóng hoặc môi chất nhiệt độ cao, cần kiểm tra giới hạn nhiệt độ của gioăng và vật liệu làm kín. Đây là thông số dễ bị bỏ qua nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến tuổi thọ của van.

8. ĐỪNG BỎ QUA KIỂU KẾT NỐI VÀ TIÊU CHUẨN MẶT BÍCH

Một vấn đề khá phổ biến trong quá trình thay thế hoặc lắp đặt van là sản phẩm có đúng DN nhưng không phù hợp với hệ thống hiện hữu.

Cần kiểm tra:

Kích thước DN
Cấp áp suất PN
Kiểu kết nối
Tiêu chuẩn mặt bích
Khoảng cách và vị trí lỗ bulong

Các tiêu chuẩn mặt bích có thể khác nhau tùy hệ thống. Đối với các công trình cải tạo hoặc thay thế thiết bị cũ, nên kiểm tra trực tiếp thông số hiện trạng hoặc cung cấp hình ảnh, bản vẽ cho đơn vị tư vấn trước khi đặt hàng.

9. KHI THIẾT KẾ HỆ THỐNG, NÊN TÍNH ĐẾN KHẢ NĂNG MỞ RỘNG NHÀ XƯỞNG

Một nhà xưởng có thể được mở rộng sau vài năm hoạt động.Nếu hệ thống đường ống được thiết kế chỉ để đáp ứng nhu cầu hiện tại mà không tính đến các điểm kết nối hoặc khả năng cô lập, việc cải tạo sau này có thể ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống.

Ví dụ: nếu có kế hoạch mở rộng thêm một khu xưởng ở phía sau, có thể xem xét bố trí một điểm chờ trên tuyến ống chính. Tại vị trí này, van được sử dụng để cô lập phần đường ống dự phòng.Khi cần mở rộng, có thể đóng van, thực hiện kết nối tuyến mới và hạn chế ảnh hưởng đến phần hệ thống đang vận hành. Việc tính toán này cần được thực hiện cùng với đơn vị thiết kế để đảm bảo phù hợp với toàn bộ hệ thống.

KINH NGHIỆM QUAN TRỌNG KHI CHỌN VAN CHO NHÀ XƯỞNG

Sau nhiều năm làm việc với các công trình nhà xưởng, có thể rút ra một nguyên tắc: không có một loại van nào phù hợp cho mọi vị trí trên hệ thống.

Quy trình lựa chọn nên bắt đầu theo thứ tự: Vị trí lắp đặt - Chức năng cần thực hiện - Điều kiện vận hành - Thông số kỹ thuật - Chủng loại van → Phương thức vận hành.

Cách tiếp cận này giúp hạn chế tình trạng chọn van chỉ dựa vào DN hoặc giá thành. Một chiếc van phù hợp cần đáp ứng đồng thời ba yêu cầu:

Đúng chức năng tại vị trí lắp đặt
Phù hợp với thông số vận hành của hệ thống
Thuận tiện cho việc vận hành và bảo trì sau này

Đây cũng là điểm mà chủ đầu tư nên trao đổi kỹ với đơn vị thiết kế, nhà thầu MEP và đơn vị cung cấp thiết bị trước khi chốt danh mục vật tư.

Van là một hạng mục có giá trị không lớn so với tổng mức đầu tư xây dựng nhà xưởng, nhưng lại ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng vận hành và bảo trì của toàn bộ hệ thống đường ống. Thay vì chọn van theo kích thước hoặc báo giá, cần xác định rõ van được lắp ở đâu, dùng để làm gì và hoạt động trong điều kiện nào.

Từ tuyến ống chính, đầu ra máy bơm, các điểm chia nhánh cho đến vị trí trước thiết bị cần bảo trì, mỗi vị trí đều cần được lựa chọn chủng loại van phù hợp.

Sông Xanh cung cấp các dòng van phục vụ hệ thống đường ống cho công trình nhà xưởng như van cổng, van bướm, van một chiều, van lọc Y và các phụ kiện đường ống.

>> BẢNG GIÁ VAN CỔNG TY CHÌM

>> BẢNG GIÁ VAN CỔNG TY NỔI

>> BẢNG GIÁ VAN BƯỚM

>> BẢNG GIÁ VAN PHAO

>> BẢNG GIÁ VAN MỘT CHIỀU

>> BẢNG GIÁ VAN GIẢM ÁP

>> BẢNG GIÁ VAN Y LỌC

>> BẢNG GIÁ VAN XẢ TRÀN

Liên hệ Sông Xanh để được tư vấn lựa chọn loại van phù hợp với từng vị trí trong hệ thống đường ống nhà xưởng.

CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI XUẤT NHẬP KHẨU SÔNG XANH

Chuyên cung cấp: Van cấp nước ShinYi, Máy bơm Windy, Vật tư PCCC, bình chữa cháy, đầu phun, lăng vòi phun và các thiết bị phục vụ công trình.